Sözleşmeler. Rosatom, Çin’deki Xudapu Nükleer Güç Santrali için ilk kez nükleer yakıt sevkiyatı gerçekleştirdi. Sevkiyat, devlet şirketinin yakıt bölümü (“TVEL”) tarafından, Çin’deki Xudapu Nükleer Güç Santrali’nin 3 ve 4 numaralı enerji bloklarının yakıt tedarikine ilişkin sözleşme kapsamında gerçekleştirilmiştir; söz konusu bloklar, VVER-1200 (III+ nesil) reaktörleri temelinde Rusya projesine göre inşa edilmektedir. Xudapu Nükleer Güç Santrali, Rusya nükleer yakıt tedarik coğrafyasında yeni bir noktadır. Daha önce yakıt, Tianwan Nükleer Güç Santrali’ndeki VVER-1000 ve VVER-1200 reaktörleri için, ayrıca Çin’deki hızlı nötronlu deneysel reaktör için tedarik edilmiştir. Artık, Çinli ortaklarımızla ilişkilerimizin tarihinde yeni bir sayfa daha açılmaktadır; bu ilişkiler çok dinamik bir şekilde gelişmektedir. “Bu yılın sonuna kadar Tianwan Nükleer Güç Santrali ve Xudapu Nükleer Güç Santrali’nde yer alan iki yeni VVER-1200 reaktörü için başlangıç yakıt yüklemelerini üretmeyi ve tedarik etmeyi planlıyoruz,” “TVEL” Anonim Şirketinin ticaret ve uluslararası işlerden sorumlu kıdemli başkan yardımcısı Oleg Grigoryev belirtti.

Teknolojiler.  Rosatom, nükleer enerji alanındaki çözümlerini Endonezya Bölgesel Temsilciler Konseyi Başkanı’na takdim etmiştir. Taraflar, ülkenin çeşitli ihtiyaçlarına yönelik olarak Rosatom’un ileri teknolojilerini; yüksek kapasiteli nükleer güç santrallerini, küçük modüler reaktörleri ve yüzer güç ünitelerini müzakere etmişlerdir. «Nükleer projelerin gerçekleştirilmesinde önemli uluslararası deneyime sahip olan Rosatom, Endonezya’nın güvenilir ve sürdürülebilir enerji tedarikinin sağlanmasına katkıda bulunmaya hazırdır. Ülkenin çeşitli ihtiyaçlarını karşılayabilecek geniş kapsamlı teknolojiler sunuyoruz; yüksek kapasiteli nükleer güç santrallerinden küçük modüler reaktörlere kadar, yüzer güç üniteleri dahil,” devlet şirketinin temsilcilik başkanı Anna Belokoneva dedi.

İş birliği.  Rosatom heyeti, çalışma ziyareti kapsamında Vietnam’ı ziyaret etmiştir. Etkinlik kapsamında, “Giredmet” Anonim Şirketinin uzmanları (Rosatom’un kimyasal-teknolojik klaster yapısı) Vinacomin – Minerals Holding Corporation şirketinin temsilcileriyle görüşme gerçekleştirmiştir. Taraflar, nadir metaller ve nadir toprak metalleri içeren mineral hammaddelerin işlenmesi alanındaki iş birliği imkanlarını, ayrıca titanyum içeren cevherleri müzakere etmişlerdir. Ayrıca, Rosatom’un Vietnam’daki temsilcilik direktörü Dmitriy Raspopin, Vietnam Petrol Enstitüsü yönetimiyle çalışma toplantısı gerçekleştirmiştir. “Rosatom, nükleer enerji alanında uluslararası deneyimini ve teknolojik yetkinliklerini aktarmaya hazırdır. Cumhuriyetin modern, güvenli ve sürdürülebilir enerji çözümlerini benimsemesine katkı sağlamak amacıyla, Vietnam Petrol Enstitüsü dahil olmak üzere Vietnamlı araştırma kuruluşlarıyla iş birliğinin genişletilmesine ilgi duymaktayız. Ortak bilimsel araştırmaların ve insan kaynağı yetiştirmenin, ülkenin enerji sektörünün uzun vadeli gelişimi için sağlam bir temel oluşturacağına inanıyorum,” diye Dmitriy Raspopin vurguladı.

Emniyet. Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT), 2030 yılına kadar olan dönemde nükleer mirasın ele alınmasında iş birliğine ilişkin bir çerçeve belgesini kabul etti. Taslak belge, Rosatom’a bağlı TVEL tarafından oluşturuldu. Özellikle ileri teknolojilerin paylaşımına, ortak araştırmalara ve yatırımların artırılmasına önem veriliyor. TVEL’de Nükleer Tesislerin Devre Dışı Bırakılması ve Radyoaktif Atık Yönetimi Programları Müdürü Eduard Nikitin, “BDT ülkelerindeki meslektaşlarımızla ortak çalışmamız, devletlerarası düzeyde resmi bir belgenin imzalanmasıyla sonuçlandı. Bu belgenin uygulanması, atık ve ışınlanmış yakıt yönetiminin güvenliğini artıracak, nükleer miras tesislerinin devre dışı bırakılmasıyla ilgili altyapısal ve finansal riskleri azaltacak, uzman kuruluşlar arasındaki iş birliğini güçlendirecek ve BDT ülkelerine ek yatırımlar ve ileri teknolojiler çekecektir” dedi.

İş Birliği. Bir Rus heyet, Çinli ortaklarla Çok Amaçlı Hızlı Nötron Araştırma Reaktörü’nde (MBIR) deneyler yapma olasılıklarını görüştü. MBIR Uluslararası Araştırma Merkezi Konsorsiyumu heyeti, Çin ziyareti sırasında önemli endüstri enstitüleri ve şirketlerinin yetkilileriyle görüştü ve Çinli meslektaşlarının araştırma tesislerini ziyaret etti. Taraflar, Çinli bilim insanlarının MBIR’ı kullanarak reaktör araştırması yapma olasılığını görüştüler. Diyalog, Moskova’da Çin Büyükelçiliği Müsteşarı Gan Yong ile yapılan bir görüşmeyle devam etti. Çin Büyükelçiliği Müsteşarı Gan Yong, “MBIR reaktörü, Çin nükleer araştırma kurumları için büyük ilgi uyandıran benzersiz özelliklere sahip. Uluslararası Araştırma Merkezi ile iş birliğinin geliştirilmesini, Rusya ve Çin arasındaki ortaklığı bu son teknoloji bilimsel ve teknik alanda ilerletmek için önemli bir platform olarak görüyoruz” ifadelerini kullandı.

Eğitim. Vietnam, Rosatom’un desteğiyle, yarışmacıların gerçek dünya nükleer endüstrisi vakalarına çözümler bulmaya çalıştığı HackAtom uluslararası öğrenci şampiyonasının ilk ulusal etabına ev sahipliği yaptı. İki gün boyunca, 18 öğrenciden oluşan ekip, yapay zeka teknolojilerinin uygulanması, uzaktan izleme, hasta akışı yönetimi ve kişiselleştirilmiş teşhis dahil olmak üzere nükleer tıpta dijital çözümlerin konseptlerini geliştirdi ve sunumlarını hazırladı. Yarışmanın kazananı, Hanoi Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nden bir ekip oldu. Bu ekip, Eylül 2026’da Moskova’da düzenlenecek HackAtom finallerinde Vietnam’ı ilk kez temsil edecek. Vietnam’da uluslararası insani iş birliği için bir Rus kuruluş olan Rossotrudnichestvo Başkanı ve Rusya’nın Vietnam Büyükelçiliği Birinci Sekreteri Vladimir Murashkin, “HackAtom, Vietnamlıların, Vietnam tarihinde nükleer teknolojilere olan ilgisini artırmayı amaçlayan bu ölçekteki ilk gençlik etkinliğidir. Rusya, her yıl Vietnamlı genç yeteneklere Rus üniversitelerinde eğitim görmeleri için 1.000 burs sağlıyor. Vietnamlı öğrencilerin Rusya’da eğitimlerine devam etmek için nükleer ve ilgili alanlardaki programları seçmelerinden memnuniyet duyarız” diye konuştu.